Recent Changes

ή σωφροσύνη ή οσιότητα ή κάποια άλλη αρετή,
ώστε να θεωρηθεί το αγαθό ως αρετή.
Ευαγγελική Περικοπή
Τον καιρό εκείνο, ο Ιωσήφ από την Αριμαθαία, βουλευτής πλούσιος, πού και αυτός προσδοκούσε την βασιλεία του Θεού, τόλμησε και πήγε στον Πιλάτο και του εζήτησε το σώμα του Ιησού. Ο Πιλάτος όμως απόρησε, για το πώς πέθανε τόσο γρήγορα. Και φώναξε τον υπεύθυνο του στρατιωτικού αποσπάσματος και τον ρώτησε, αν είχε πράγματι πεθάνει! Και όταν αυτός του το επιβεβαίωσε, χάρισε το σώμα στον Ιωσήφ.
Τότε εκείνος, αφού αγόρασε ένα σεντόνι, τον κατέβασε (από τον σταυρό), τον τύλιξε στο σεντόνι, και τον έβαλε σε μνημείο πού ήταν λαξευμένο σε βράχο. Και κύλισε στην είσοδο του μνημείου ένα μεγάλο λίθο. Η Μαρία η Μαγδαληνή και η Μαρία του Ιωσήφ παρακολουθουσαν πού τον ενταφιάζουν.
Και ἀφοῦ πέρασε τό Σάββατο, ἡ Μαρία ἡ Μαγδαληνή καί ἡ Μαρία τοῦ Ἰακώβου καί ἡ Σαλώμη, ἀγόρασαν ἀρώ-ματα γιά νά πᾶνε στόν τάφο καί νά ἀλείψουν τό σῶμα τοῦ Ιησού. Καί πολύ πρωΐ τήν επομένη τοῦ Σαββάτου (δηλαδή τήν Κυριακή), ἔφθασαν στό μνημεῖο ὅταν πλέον εἶχε ἀνατείλει ὁ ἥλιος.
Πηγαίνοντας στό μνῆμα σκεφτόντουσαν:
- Ποιός θά μᾶς ἀποκυλίσει τήν μεγάλη πέτρα πού εἶναι στήν εἴσοδο τοῦ μνημείου;
Μόλις ὅμως ἔφτασαν καί μποροῦσαν νά δοῦν, βλέπουν ὅτι ἔχει κυλισθεῖ μακρυά ἡ πέτρα πού ἦταν πράγματι ὑπερβολικά μεγάλη. Ὅταν λοιπόν μπῆκαν στό μνημεῖο, εἶ-δαν ἕνα νεαρό νά κάθεται στήν δεξιά πλευρά, ντυμένο μέ λευκά ροῦχα καί ἐξεπλάγησαν.
Αὐτός τούς εἶπε:
- Γιατί ἐκπλήττεσθε; Τόν Ἰησοῦν δέν ἀναζητεῖτε τόν Ναζαρηνό, τόν Ἑσταυρωμένοϗ Ἀνεστήθη, δέν εἶναι ἑδῶ. Νά ὁ τόπος πού εἶχαν ἀποθέσει τό σῶμα Του. Πηγαίνετε ὅμως καί πέστε στούς μαθητές Του καί στόν Πέτρο, ὅτι προπορεύεται καί σᾶς περιμένει στήν Γαλιλαία. Ἐκεῖ θά τόν δεῖτε ὅπως σᾶς ἔχει εἰπεῖ,
Τότε οἱ γυναῖκες βγῆκαν ἀπό τό μνημεῖο καί ἔφυγαν τρέχοντας· τίς εἶχε ὅμως καταλάβει τρόμος καί ἔκπληξη τόσο μεγάλη πού δέν εἶπαν σέ κανέναν τίποτε, γιατί φοβόντουσαν.-Περικοπή
Κατά τον Αριστοτέλη, τα πολιτεύματα διακρίνονται με βάση τα εξής κριτήρια:
α) Αριθμητικό κριτήριο: τα πολιτεύματα διακρίνονται ανάλογα με τον αριθμό των προσώπων που ασκούν την εξουσία. Έτσι, η εξουσία μπορεί να ασκείται είτε από ένα πρόσωπο –βασιλιάς, τύραννος– είτε από λίγους –αριστοκράτες, ολιγαρχικούς– είτε από τον λαό –πολιτεία, δημοκρατία.

Γίνεται λόγος περί φυσικών αρετών του ηγέτη διότι, όπως λέει πάλι ο Πλάτων, όλα τα κακά συμβαίνουν στην κοινωνία, αλλά και σε κάθε αρχή και εξουσία, όταν λείπει από τις ηγεσίες αυτών η αρετή. Αξίζει λοιπόν να ερευνηθεί η ουσία της αρετής ακολουθώντας κυρίως, λίαν συνοπτικά, το σκεπτικό του Πλάτωνα, όπως αυτό αναπτύσσεται στο έργο του «Μένων».
Η απόκτηση των καλών αγαθών για να αποτελεί αρετή πρέπει να συνοδεύετε από δικαιοσύνη
άλλη αρετή,
ώστε
ώστε να θεωρηθεί ως αρετή.
Ευαγγελική
Ευαγγελική Περικοπή
Τον καιρό εκείνο, ο Ιωσήφ από την Αριμαθαία, βουλευτής πλούσιος, πού και αυτός προσδοκούσε την βασιλεία του Θεού, τόλμησε και πήγε στον Πιλάτο και του εζήτησε το σώμα του Ιησού. Ο Πιλάτος όμως απόρησε, για το πώς πέθανε τόσο γρήγορα. Και φώναξε τον υπεύθυνο του στρατιωτικού αποσπάσματος και τον ρώτησε, αν είχε πράγματι πεθάνει! Και όταν αυτός του το επιβεβαίωσε, χάρισε το σώμα στον Ιωσήφ.
Τότε εκείνος, αφού αγόρασε ένα σεντόνι, τον κατέβασε (από τον σταυρό), τον τύλιξε στο σεντόνι, και τον έβαλε σε μνημείο πού ήταν λαξευμένο σε βράχο. Και κύλισε στην είσοδο του μνημείου ένα μεγάλο λίθο. Η Μαρία η Μαγδαληνή και η Μαρία του Ιωσήφ παρακολουθουσαν πού τον ενταφιάζουν.
Αντίθετα, ο Πλάτωνας ορίζει την ιδανική πολιτεία του ως άριστο πολίτευμα και σύμφωνα με αυτή ελέγχει και χαρακτηρίζει τα άλλα πολιτεύματα φαύλα, ελαττωματικά. Εξετάζοντας λοιπόν το κάθε φαύλο πολίτευμα μέχρι το χειρότερο απ' όλα, την τυραννία ,επισημαίνει ότι η αρετή και η δικαιοσύνη μειώνονται στο καθένα από αυτά για χάρη του ατομικού συμφέροντος. Ιδανικό πολίτευμα είναι για τον Πλάτωνα αυτό που επιδιώκει και διασφαλίζει τη δικαιοσύνη σε ολόκληρη την πόλη. Στο πολίτευμα αυτό, όπως γνωρίζουμε, η εξουσία ασκείται από τους πεπαιδευμένους, οι οποίοι μέσω της παιδείας που έχουν λάβει έχουν φτάσει στη θέαση του αγαθού.
Κοινή είναι η αντίληψη των δύο φιλοσόφων για την παιδεία που την θεωρούν βασικό σκοπό της πολιτείας. Η πολιτεία μεριμνά για την ηθικοποίηση κατά τον Πλάτωνα και την αγωγή στην αρετή κατά τον Αριστοτέλη.
ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥΣ
ΟΡΘΑ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΑ
→
ΠΑΡΕΚΚΛΙΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΑ ΟΡΘΑ
1) Βασιλεία

Υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι μεγάλος αγώνας και πολλές συζητήσεις γίνονταν την εποχή του Πλάτωνα περί της φυσικότητας ή της συμβατικότητας των νόμων. Μάλιστα, ο Αντιφών στο έργο του «Περί Αλήθειας», και ασφαλώς με κλασικό παράδειγμα την Αντιγόνη του Σοφοκλή, ευθαρσώς δηλώνει ότι «όλοι οι νόμοι είναι συμβατικοί και κατά συνέπεια αντίθετοι προς τη φύση».
Σύμφωνα με τα λεγόμενα του Πλάτωνα θα μπορούσε να υποστηριχθεί ότι ο Πλάτων επεκτείνει το φυσικό δίκαιο στην κοινωνία σε δύο φυσικές διαστάσεις :
αφενός μεν με τον φυσικό καταμερισμό των επαγγελμάτων στην πόλη και αφετέρου με την πειθαρχία του συνόλου των πολιτών στους αρίστους νόμους της πολιτείας , γεγονός το οποίο παρατηρείται και στη φύση , στην οποία κάθε είδος και κάθε όργανο του σώματος έχει τον δικό του ρόλο , αλλά όλα λειτουργούν χάριν της ύπαρξής τους, και συγχρόνως πειθαρχούν και στους φυσικούς νόμους της ολότητας της φύσης.
ΟΡΙΣΜOΣ ΑΡΕΤHΣ
Εφόσον λοιπόν συμπεράναμε ότι ο ηγέτης γεννιέται, αλλά και γίνεται, προκύπτει η ανάγκη να εξετασθεί, στη συνέχεια ανάπτυξης αυτού του θέματος, το πώς ο ίδιος ο Πλάτων παρουσιάζει τις φυσικές αρετές του ηγέτη ως μη δυνάμενες, να διδαχθούν ως «θεϊκή δωρεά» σε αυτόν.
Γίνεται λόγος περί φυσικών αρετών του ηγέτη διότι, όπως λέει πάλι ο Πλάτων, όλα τα κακά συμβαίνουν στην κοινωνία, αλλά και σε κάθε αρχή και εξουσία, όταν λείπει από τις ηγεσίες αυτών η αρετή. Αξίζει λοιπόν να ερευνηθεί η ουσία της αρετής ακολουθώντας κυρίως, λίαν συνοπτικά, το σκεπτικό του Πλάτωνα, όπως αυτό αναπτύσσεται στο έργο του «Μένων».
Η απόκτηση των καλών αγαθών για να αποτελεί αρετή πρέπει να συνοδεύετε από δικαιοσύνη
ή σωφροσύνη ή οσιότητα ή κάποια άλλη αρετή,
ώστε να θεωρηθεί το αγαθό ως αρετή.
Ευαγγελική Περικοπή
Τον καιρό εκείνο, ο Ιωσήφ από την Αριμαθαία, βουλευτής πλούσιος, πού και αυτός προσδοκούσε την βασιλεία του Θεού, τόλμησε και πήγε στον Πιλάτο και του εζήτησε το σώμα του Ιησού. Ο Πιλάτος όμως απόρησε, για το πώς πέθανε τόσο γρήγορα. Και φώναξε τον υπεύθυνο του στρατιωτικού αποσπάσματος και τον ρώτησε, αν είχε πράγματι πεθάνει! Και όταν αυτός του το επιβεβαίωσε, χάρισε το σώμα στον Ιωσήφ.
Τότε εκείνος, αφού αγόρασε ένα σεντόνι, τον κατέβασε (από τον σταυρό), τον τύλιξε στο σεντόνι, και τον έβαλε σε μνημείο πού ήταν λαξευμένο σε βράχο. Και κύλισε στην είσοδο του μνημείου ένα μεγάλο λίθο. Η Μαρία η Μαγδαληνή και η Μαρία του Ιωσήφ παρακολουθουσαν πού τον ενταφιάζουν.
Και ἀφοῦ πέρασε τό Σάββατο, ἡ Μαρία ἡ Μαγδαληνή καί ἡ Μαρία τοῦ Ἰακώβου καί ἡ Σαλώμη, ἀγόρασαν ἀρώ-ματα γιά νά πᾶνε στόν τάφο καί νά ἀλείψουν τό σῶμα τοῦ Ιησού. Καί πολύ πρωΐ τήν επομένη τοῦ Σαββάτου (δηλαδή τήν Κυριακή), ἔφθασαν στό μνημεῖο ὅταν πλέον εἶχε ἀνατείλει ὁ ἥλιος.
Πηγαίνοντας στό μνῆμα σκεφτόντουσαν:
- Ποιός θά μᾶς ἀποκυλίσει τήν μεγάλη πέτρα πού εἶναι στήν εἴσοδο τοῦ μνημείου;
Μόλις ὅμως ἔφτασαν καί μποροῦσαν νά δοῦν, βλέπουν ὅτι ἔχει κυλισθεῖ μακρυά ἡ πέτρα πού ἦταν πράγματι ὑπερβολικά μεγάλη. Ὅταν λοιπόν μπῆκαν στό μνημεῖο, εἶ-δαν ἕνα νεαρό νά κάθεται στήν δεξιά πλευρά, ντυμένο μέ λευκά ροῦχα καί ἐξεπλάγησαν.
Αὐτός τούς εἶπε:
- Γιατί ἐκπλήττεσθε; Τόν Ἰησοῦν δέν ἀναζητεῖτε τόν Ναζαρηνό, τόν Ἑσταυρωμένοϗ Ἀνεστήθη, δέν εἶναι ἑδῶ. Νά ὁ τόπος πού εἶχαν ἀποθέσει τό σῶμα Του. Πηγαίνετε ὅμως καί πέστε στούς μαθητές Του καί στόν Πέτρο, ὅτι προπορεύεται καί σᾶς περιμένει στήν Γαλιλαία. Ἐκεῖ θά τόν δεῖτε ὅπως σᾶς ἔχει εἰπεῖ,
Τότε οἱ γυναῖκες βγῆκαν ἀπό τό μνημεῖο καί ἔφυγαν τρέχοντας· τίς εἶχε ὅμως καταλάβει τρόμος καί ἔκπληξη τόσο μεγάλη πού δέν εἶπαν σέ κανέναν τίποτε, γιατί φοβόντουσαν.-
Κατά τον Αριστοτέλη, τα πολιτεύματα διακρίνονται με βάση τα εξής κριτήρια:
α) Αριθμητικό κριτήριο: τα πολιτεύματα διακρίνονται ανάλογα με τον αριθμό των προσώπων που ασκούν την εξουσία. Έτσι, η εξουσία μπορεί να ασκείται είτε από ένα πρόσωπο –βασιλιάς, τύραννος– είτε από λίγους –αριστοκράτες, ολιγαρχικούς– είτε από τον λαό –πολιτεία, δημοκρατία.
β) Ποιοτικό κριτήριο: το κριτήριο που διαφοροποιεί αξιολογικά τα πολιτεύματα και τα διακρίνει σε ορθά και σε παρεκκλίσεις («παρεκβάσεις») από τα ορθά είναι ο στόχος, το συμφέρον το οποίο υπηρετούν. Έτσι, βλέπουμε ότι στα ορθά πολιτεύματα –βασιλεία, αριστοκρατία, πολιτεία– οι φορείς της εξουσίας αποβλέπουν στο συμφέρον του συνόλου των πολιτών, την ευδαιμονία και, συνεπώς, στην ύψιστη αυτάρκεια. Αντιθέτως, στις παρεκκλίσεις αυτών οι φορείς της εξουσίας αποβλέπουν στην εξυπηρέτηση του δικού τους συμφέροντος. Πιο συγκεκριμένα, ο τύραννος επιδιώκει να διατηρήσει την εξουσία με άνομο τρόπο και να αποκομίσει τα μεγαλύτερα οφέλη από αυτή. Η ολιγαρχία αποβλέπει στο πολιτικό και οικονομικό συμφέρον των λίγων, των πλουσίων, οι οποίοι ελέγχουν την εξουσία ακυρώνοντας το συμφέρον των πολιτών, και η «δημοκρατία», στην οποία την εξουσία ασκεί με ιδιοτέλεια το πλήθος των απόρων, επιδιώκει να εξυπηρετεί το συμφέρον των πολλών αδιαφορώντας όμως για το κοινό καλό, το συμφέρον όλων ανεξαιρέτως των πολιτών.
Βέβαια, παρατηρούμε ότι στην περίπτωση της ολιγαρχίας και της «δημοκρατίας» το κριτήριο διάκρισής τους δεν είναι μόνο ποιοτικό,αλλά και οικονομικό-ταξικό, καθώς δεν υπηρετείται το συμφέρον των λίγων και των πολλών (του πλήθους) αντίστοιχα, αλλά το συμφέρον των πλουσίων και των απόρων.
Επιπλέον, πρέπει να επισημανθεί ότι η διάκριση των πολιτευμάτων σε τρία ορθά και τρεις αντίστοιχες παρεκκλίσεις είναι πλατωνική(Πολιτικός, 291d). Η διαφορά με τον Αριστοτέλη έγκειται στο κριτήριο διάκρισής τους, το οποίο, σύμφωνα με τον Πλάτωνα, είναι ο νόμος, τον οποίο άλλα από τα πολιτεύματα ακολουθούν και άλλα όχι.
4. Η ΒΑΣΙΛΕΙΑ
Σύμφωνα με τον Αριστοτέλη, η βασιλεία, το πρώτο ορθό πολίτευμα, είναι η μοναρχία, η εξουσία του ενός, που έχει ως στόχο της την εξυπηρέτηση των συμφερόντων του λαού, σε αντίθεση με την τυραννία που είναι μοναρχία που αποβλέπει στο συμφέρον του τυράννου. Στη βασιλεία η εξουσία βρίσκεται στα χέρια ενός άνδρα που ξεχωρίζει σε αρετή από όλους τους άλλους και το ορθό είναι να αναγνωριστεί απ’ όλους τους πολίτες ως μόνιμος φορέας της πολιτικής εξουσίας (Κ. Τσάτσος).
5. Η ΑΡΙΣΤΟΚΡΑΤΙΑ
Στην αριστοκρατία, το δεύτερο ορθό πολίτευμα, τη διοίκηση της πολιτείας την ασκούν οι «ἄριστοι». Κατά τον Αριστοτέλη, οι άριστοι ορίζονται με βάση την παιδεία, τη μόρφωση που έχουν, η οποία είναι σύμφωνη με τον νόμο («ὑπὸ τοῦ νόμου κειμένη»). Επομένως, η αριστοκρατία στηρίζεται στην «κατ’ ἀρετὴν» υπεροχή όχι του ενός, όπως στη βασιλεία, αλλά περισσοτέρων. Σύμφωνα με την πολιτική σκέψη του Αριστοτέλη η αριστοκρατία περιλαμβάνει τρεις κατηγορίες πολιτών: τους εύπορους, τους άπορους και τους «κατ’ ἀρετὴν διαφέροντες». Όταν υπερέχει το τελευταίο στοιχείο, τότε η αριστοκρατία πλησιάζει στην ιδανική πολιτεία και στόχος της είναι το κοινό καλό (Πολιτικά 1293b και 1307a 9).
Σκόπιμο κρίνεται να αναφερθεί σε αυτό το σημείο ότι τα χαρακτηριστικά της αριστοκρατίας που αναφέρονται στο χωρίο «το όνομα αριστοκρατία οφείλεται είτε στο ότι κυβερνούν οι άριστοι είτε στο ότι ασκούν την εξουσία αποβλέποντας σε ό,τι είναι άριστο για την πόλη και για τα μέλη της» θα έπρεπε να αναφέρονται σε όλα τα ορθά πολιτεύματα, όμως προβάλλονται στην αριστοκρατία τονίζοντας έτσι την αξία της για τον φιλόσοφο.
6. Η «πολιτεία»
Τον όρο «πολιτεία» τον συναντάμε τον 4ο π.Χ. αιώνα να χρησιμοποιείται κι από άλλους, πέραν του Αριστοτέλη, συγγραφείς, ιδίως ρήτορες. Δηλώνονταν μ’ αυτόν είτε τα μη μοναρχικά πολιτεύματα είτε η θετική εκδοχή της δημοκρατίας. Εκτροπή αυτού του πολιτεύματος ήταν η εκδοχή της «δημοκρατίας» που απέβλεπε στην εξυπηρέτηση του συμφέροντος μόνο των απόρων, την οποία κατατάσσει ο φιλόσοφος στα παρεκκλίνοντα πολιτεύματα.
Για τον Αριστοτέλη λοιπόν, η «πολιτεία» είναι το τρίτο αξιολογικά ορθό πολίτευμα, ένα πολίτευμα-μεσότητα, το οποίο αποβλέπει στο συμφέρον του συνόλου των πολιτών και όχι μονομερώς στο συμφέρον μιας τάξης. Στο πολίτευμα αυτό κυβερνούν, κατά τον φιλόσοφο, οι πολίτες της μέσης κοινωνικά και οικονομικά τάξης, οι οποίοι υπακούουν εύκολα στη λογική, γι’ αυτό δεν είναι ούτε δεσποτικοί ούτε ιδιοτελείς στην άσκηση της εξουσίας. Ο φιλόσοφος αποδίδει στο πολίτευμα αυτό το όνομα «πολιτεία», ένα όνομα κοινό για όλες τις μορφές πολιτευμάτων. Έτσι, και ιδιαίτερα με τις φράσεις «συνηθίζουμε να ονομάζουμε» και «πήρε το όνομα πολιτεία», το πολίτευμα αυτό εξαίρεται ως το «κατεξοχήν» πολίτευμα (σχήμα «κατεξοχήν»), το πολίτευμα δηλαδή που κατά την κοινή αντίληψη είναι το καλύτερο από τα άλλα.
Όμως η χρήση του τρίτου προσώπου («πήρε»), όταν αναφέρεται στην «πολιτεία», αντί του αντικειμενικού «ονομάζεται» από τον φιλόσοφο, καταδεικνύει ότι ο ίδιος δεν συμμερίζεται την άποψη αυτή. Αντίθετα, η χρήση πρώτου πληθυντικού προσώπου («συνηθίζουμε να ονομάζουμε»,) όταν αναφέρεται στα πολιτεύματα της βασιλείας και της αριστοκρατίας, δείχνει ότι τα θεωρεί καλύτερα.
7. Η ΤΥΡΑΝΝΙΑ
Η τυραννία, παρέκκλιση της βασιλείας, είναι το πολίτευμα στο οποίο την εξουσία ασκεί ο τύραννος, είναι η μοναρχική ισχύς του ενός, ο οποίος αποβλέπει στην εξυπηρέτηση του προσωπικού του συμφέροντος καταπατώντας κάθε έννοια δικαίου. Στο πολίτευμα της τυραννίας η εξουσία ασκείται δεσποτικά, αυθαίρετα και αθέμιτα, καταλύεται η αρχή της νομιμότητας και το δημόσιο συμφέρον παραβλέπεται. Κατά τον Αριστοτέλη, η τυραννία είναι το χειρότερο πολίτευμα (Ηθικά Νικομάχεια, 1160a 41-1160b 11). Την ίδια άποψη διατυπώνει και ο Πλάτωνας στο έργο του «Πολιτεία» για την τυραννία, την οποία κατατάσσει στα «φαῦλα» πολιτεύματα, ενώ θεωρεί τους τυράννους τους πιο άδικους και άνομους.
Σχετικά με τη λέξη «τύραννος» διαπιστώνεται σημασιολογική απόκλιση στο πέρασμα των χρόνων. Αρχικά, ιδιαίτερα στα χρόνια πριν από τον Τρωικό πόλεμο, η λέξη δεν είχε αρνητική σημασία και δήλωνε αυτόν που με τη βοήθεια του δήμου καταλάμβανε την εξουσία. Με αυτή τη σημασία χρησιμοποιείται ο όρος και στον τίτλο της τραγωδίας του Σοφοκλή «Οιδίπους τύραννος» και στον Αισχύλο (Προμηθέας Δεσμώτης, στίχος 736), όπου ο Δίας αποκαλείται «τῶν θεῶν τύραννος». Επειδή όμως η απόλυτη και ανεξέλεγκτη εξουσία διαφθείρει, τελικά ο όρος κατέληξε να δηλώνει αυτόν που καταπιέζει τους υπηκόους του (βλέπε σχολικό εγχειρίδιο, σελ. 128). Βέβαια, δεν έλειψαν και οι τύραννοι που άσκησαν την εξουσία με σωστό τρόπο.
8. Η ΟΛΙΓΑΡΧΙΑ
Η ολιγαρχία είναι η παρέκκλιση της αριστοκρατίας. Είναι η κυριαρχία μιας μειοψηφίας που αποτελείται από πλουσίους και αποβλέπει στην εξυπηρέτηση των δικών τους συμφερόντων. Το πολίτευμα της ολιγαρχίας αδιαφορεί για το γενικό συμφέρον, επομένως και για την ευδαιμονία των πολιτών. Ασφαλώς δεν μπορεί να υπηρετήσει την αυτάρκεια της πόλης ούτε να θέσει και να επιτύχει τον ύψιστο στόχο, το «εὖ ζῆν». Και ο Πλάτωνας, άλλωστε, στην «Πολιτεία» του κατατάσσει την ολιγαρχία στα φαύλα πολιτεύματα, καθώς οι εκπρόσωποί της λατρεύουν το χρήμα, περιφρονούν την παιδεία και αδιαφορούν για την τιμή και την υπεράσπιση της πατρίδας τους.
9. Η «δημοκρατία»
Η «δημοκρατία» αποτελεί, κατά τον φιλόσοφο, παρέκκλιση της «πολιτείας» και εξυπηρετεί τα συμφέροντα όχι όλων ανεξαιρέτως των πολιτών, αλλά μιας τάξης, μιας πλειοψηφίας που την αποτελούν οι άποροι. Έτσι, ούτε αυτό το πολίτευμα μπορεί να εξασφαλίσει την ευημερία της πόλης, εφόσον επιφέρει κοινωνικές αδικίες και συγκρούσεις. Σε άλλο σημείο των «Πολιτικών» ο Αριστοτέλης τονίζει ότι οι άρχοντες του δημοκρατικού πολιτεύματος διακρίνονται για την ταπεινή τους καταγωγή («ἀγένειαν»), τη φτώχεια («πενίαν») και τις κατώτερες ενασχολήσεις τους («βαναυσίαν»). Αυτή, λοιπόν, η μορφή πολιτεύματος ενδιαφέρεται για τα συμφέροντα φτωχότερων τάξεων. Και ο Πλάτωνας στην «Πολιτεία» του θεωρεί τη δημοκρατία ανάπηρο πολίτευμα, όπου όλα επιτρέπονται και ο καθένας μιλά, πράττει και ζει ανεξέλεγκτα.
10. ΣΥΣΧΕΤΙΣΜΟΣ ΤΩΝ ΕΝΝΟΙΩΝ «πολιτεία» ΚΑΙ «δημοκρατία» ΜΕ ΣΗΜΕΡΙΝΟΥΣ ΟΡΟΥΣ
Αν προσπαθούσαμε να συσχετίσουμε τους όρους «πολιτεία» και «δημοκρατία» με σημερινούς, αυτό θα ήταν ομολογουμένως ένα πολύ δύσκολο έργο. Παρ' όλα αυτά πολλοί μελετητές θεωρούν ότι αντίστοιχη με τη λέξη «πολιτεία» θα ήταν ίσως, στις μέρες μας, η έκφραση «συνταγματική δημοκρατία». Από την άλλη, για τον αριστοτελικό όρο «δημοκρατία» πολλοί χρησιμοποίησαν εκφράσεις όπως «αχαλίνωτη δημοκρατία», «οχλοκρατία», «ανεξέλεγκτη δημοκρατία».
11. ΚΡΙΤΙΚΗ ΤΗΣ ΘΕΩΡΗΣΗΣ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΩΝ ΑΠΟ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ
Ο Αριστοτέλης διακρίνει τα πολιτεύματα σε ορθά και στις παρεκκλίσεις από τα ορθά με κριτήριο το αν υπηρετείται το κοινό συμφέρον. Η διάκριση αυτή κινείται, κατά τον Ι. Αναστασίου, σε θεωρητική βάση. Ο φιλόσοφος δηλαδή προσπαθεί να εξετάσει τα είδη των πολιτευμάτων και τα γνωρίσματά τους, δεν εξετάζει όμως αν όλες του αυτές οι διαπιστώσεις μπορούν να γίνουν πράξη. Εν ολίγοις, δεν εξετάζει αν υπάρχει στην πραγματικότητα πολίτευμα που να αποβλέπει στο συμφέρον του συνόλου των πολιτών και αν αυτός ο στόχος είναι εφικτός. Ωστόσο, κατά τον Κ. Τσάτσο, η «πολιτεία», όπως ο Αριστοτέλης την προσδιορίζει, είναι μια πολιτεία πραγματοποιήσιμη, διάφορη προς την ιδεατή πολιτεία, αλλά πολύ κοντά σε αυτήν.
12. Η ΙΔΑΝΙΚΗ ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΚΑΤΑ ΤΟΝ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗ ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΛΑΤΩΝΑ.
Σ’ αυτό το σημείο κρίνεται ενδιαφέρον να σχολιάσουμε να σχολιάσουμε ποια θεωρείται ιδανική πολιτεία κατά την άποψη του Αριστοτέλη και του Πλάτωνα. Ο Αριστοτέλης, λοιπόν, αναζητώντας το ιδανικό πολίτευμα ξεκινά από τα υπάρχοντα πολιτεύματα της εποχής του. Ιδανικό πολίτευμα, ορθό κατά την πολιτική του θεωρία, είναι αυτό που ανταποκρίνεται στο ποιοτικό κριτήριο, αυτό που επιδιώκει το κοινό συμφέρον, την ευδαιμονία του συνόλου των πολιτών, ανεξάρτητα από τον αριθμό αυτών που ασκούν την εξουσία και το όνομα του πολιτεύματος. Έτσι, στα ορθά πολιτεύματα ανήκουν, κατά σειρά προτεραιότητας, η βασιλεία, η αριστοκρατία και η «πολιτεία».
Αντίθετα, ο Πλάτωνας ορίζει την ιδανική πολιτεία του ως άριστο πολίτευμα και σύμφωνα με αυτή ελέγχει και χαρακτηρίζει τα άλλα πολιτεύματα φαύλα, ελαττωματικά. Εξετάζοντας λοιπόν το κάθε φαύλο πολίτευμα μέχρι το χειρότερο απ' όλα, την τυραννία ,επισημαίνει ότι η αρετή και η δικαιοσύνη μειώνονται στο καθένα από αυτά για χάρη του ατομικού συμφέροντος. Ιδανικό πολίτευμα είναι για τον Πλάτωνα αυτό που επιδιώκει και διασφαλίζει τη δικαιοσύνη σε ολόκληρη την πόλη. Στο πολίτευμα αυτό, όπως γνωρίζουμε, η εξουσία ασκείται από τους πεπαιδευμένους, οι οποίοι μέσω της παιδείας που έχουν λάβει έχουν φτάσει στη θέαση του αγαθού.
Κοινή είναι η αντίληψη των δύο φιλοσόφων για την παιδεία που την θεωρούν βασικό σκοπό της πολιτείας. Η πολιτεία μεριμνά για την ηθικοποίηση κατά τον Πλάτωνα και την αγωγή στην αρετή κατά τον Αριστοτέλη.
2. ΤΑ ΕΙΔΗ ΤΩΝ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΟΙ ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥΣ
ΟΡΘΑ ΠΟΛΙΤΕΥΜΑΤΑ
→
ΠΑΡΕΚΚΛΙΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΑ ΟΡΘΑ
1) Βασιλεία
κυβερνά ένας
στόχος: το κοινό συμφέρον
1) Τυραννία
κυβερνάει ένας
στόχος: το συμφέρον του μονάρχη
2) Αριστοκρατία
κυβερνούν λίγοι (οι άριστοι)
στόχος: το κοινό συμφέρον
2) Ολιγαρχία
κυβερνούν λίγοι (οι πλούσιοι)
στόχος: το συμφέρον των λίγων (των πλουσίων)
3) «Πολιτεία»
κυβερνά ο λαός
στόχος: το κοινό συμφέρον
3) «Δημοκρατία»
κυβερνά ο λαός (οι άποροι)
στόχος: το συμφέρον των πολλών (των απόρων)

/=/ 7-8 : αρχαίες κολόνες, χορδές μιας άρπας που αντηχούν ακόμη
/=/ 21-22: έτσι στον κάτω κόσμο πλέρωνε τα κρίματα του ο Παμφύλιος ο Αρδιαίος ο πανάθλιος Τύραννος
η κατάσταση.
Αφηγηματικός Τόπος- Χρόνος
Ήταν ωραίο το Σούνιο τη μέρα εκείνη του ευαγγελισμού.
Αυτή η φράση μας δηλώνει ότι ο ποιητής έγραψε το ποίημα του στο Σούνιο, και κατά πάσα πιθανότητα την ημέρα της 25ης Μαρτίου. Έτσι ξυπνάει από μέσα του το πνεύμα του ελληνισμού, και αποδίδει όπως μπορούμε να δούμε καλύτερα και πιο παραστατικά, τα αισθήματά του.
ΤΕΛΟΣ 1ου ΦΎΛΛΟΥ ΕΡΓΑΣΙΑΣ

το γεγονός οτιότι ο συγγραφέας, εμπλουτίζει το ποίημα του με στοιχειά από την αρχαία Ελλάδα. Αυτό μπορούμε να το δούμε στους τελευταίους 7 στοίχους, αποδίδειστοίχους: 10-11. Επίσης ο ποιητής εμπλέκει μέσα στο ποίημα του και τον χριστιανισμό, με ιδιαίτερα παραστατικό τρόποόμως τρόπο, στους τελευταίους 8 στοίχους. Επίσης, αυτό που με προβλημάτισε είναι το ότι ο συγγραφέας, θέλει να περάσει κάποια μηνύματα στον λαό, δεδομένου του ότι ο λαός κυριαρχείτε από την εξουσία της χούντας την συγκεκριμένη χρονική περίοδο, με ένα δικό του και μοναδικό τρόπο.
Φράσεις Πολίτικου Περιεχόμενου (Φ.Π.Π.)
στοίχος 3: λιγοστά πράσινα φύλλα γύρω στις σκουριασμένες πέτρες
/=/ 5: δείχνοντας έτοιμα τα μεγάλα τους βελονιά
/=/ 7-8 : αρχαίες κολόνες, χορδές μιας άρπας που αντηχούν ακόμη
/=/ 21-22: έτσι στον κάτω κόσμο πλέρωνε τα κρίματα του ο Παμφύλιος ο Αρδιαίος ο πανάθλιος Τύραννος
Αξίζει να σημειωθεί ότι ο κος. Σεφέρης, στον στοίχο 22, ''στολίζει'' θα μπορούσαμε να πούμε, με διάφορα επίθετα τον θάνατο.''Τύραννο'' αλλά στην πραγματικότητα βρίζει το καθεστώς το οποία έχει εισβάλει στην χωρά μας τα τελευταία χρόνια. Έτσι περνά το δικό του μήνυμα μέσα από την αντίδραση του στον εκνευρισμό που του έχει προκαλέσει όλη αυτή η κατάσταση.

1) ΤΟ ΠΟΙΗΜΑ
ΕΕΕπί αΕἘπὶ Ἀσπαλάθων...
{Ασπάλαθοι1.jpg}
{Ασπάλαθοι1.jpg}
(Εἶναι τὸ τελευταῖο ποίημα τοῦ Σεφέρη καὶ δημοσιεύτηκε στὸ Βῆμα (23. 9. 71) τρεῖς μέρες μετὰ τὸ θάνατό του στὴν περίοδο τῆς δικτατορίας. Τὸ ποίημα βασίζεται σὲ μία περικοπῆ τοῦ Πλάτωνα (Πολιτεία 614 κ. ἑ.) ποὺ ἀναφέρεται στὴ μεταθανάτια τιμωρία τῶν ἀδίκων καὶ ἰδιαίτερα τοῦ Ἀρδιαίου. )
Ὁ Παμφύλιος ὁ Ἀρδιαῖος ὁ πανάθλιος Τύραννος
31 τοῦ Μάρτη 1971
{ασπαλαθοι2.jpg} {ασπαλαθοι2.jpg}
1η εργασία
Όσα στοιχεία αναγκαία, αντιγράψτε τα σε έγγραφο word κι αποθηκεύστε τα στην επιφάνεια εργασίας
-Υπάρχει δυνατότητα τεχνικής υποστήριξής σας από την καθηγήτριά σας
Ώρα 4η-5η : (Εργαστήριο Υπολογιστών/εναλλακτικά, σε αίθουσα με προβολών-pc και videoprojector)-Παρουσίαση ανά ομάδες
όπου χρειάζεται ((mp3,mp4)

1) ΤΟ ΠΟΙΗΜΑ
ΕΕΕπί αΕἘπὶ Ἀσπαλάθων...
{Ασπάλαθοι1.jpg}
{Ασπάλαθοι1.jpg}
(Εἶναι τὸ τελευταῖο ποίημα τοῦ Σεφέρη καὶ δημοσιεύτηκε στὸ Βῆμα (23. 9. 71) τρεῖς μέρες μετὰ τὸ θάνατό του στὴν περίοδο τῆς δικτατορίας. Τὸ ποίημα βασίζεται σὲ μία περικοπῆ τοῦ Πλάτωνα (Πολιτεία 614 κ. ἑ.) ποὺ ἀναφέρεται στὴ μεταθανάτια τιμωρία τῶν ἀδίκων καὶ ἰδιαίτερα τοῦ Ἀρδιαίου. )
Ὁ Παμφύλιος ὁ Ἀρδιαῖος ὁ πανάθλιος Τύραννος
31 τοῦ Μάρτη 1971
{ασπαλαθοι2.jpg} {ασπαλαθοι2.jpg}
1η εργασία
Όσα στοιχεία αναγκαία, αντιγράψτε τα σε έγγραφο word κι αποθηκεύστε τα στην επιφάνεια εργασίας